सोमबार, ०४ असोज, २०७८ 

देशभरका उद्योगहरु धमाधम बन्द हुँदै

सरकारको युवाशक्ति विदेशिन रोकेर समृद्ध नेपाल बनाउने अभियान नारामा मात्रै सिमित भएको छ । कोभिड–१९ का कारण देशभरका ४० प्रतिशत इँटा उद्योग बन्द भएका छन् । कोरोनाका कारण भारतीय मजदुर ल्याउन नसक्दा उद्योग बन्द भएका हुन् । निजी तथा सरकारी निर्माण कार्य प्रभावित भएसँगै इँटाको माग घट्दा व्यवसायी उद्योग सञ्चालन गर्नेतर्फ निरुत्साहित बनेका छन् ।

नेपाल इँटा उद्योग महासङ्घका अध्यक्ष महेन्द्रबहादुर चित्रकार इँटा उद्योगीले कोभिडकै कारण अर्बौं रकम गुमाएको बताउछन् । गत वर्ष ढिलोसम्म पानी परिरहेकाले धेरै इँटा नोक्सान भएको थियो । इँटा बन्ने समयमा कोभिडको प्रभावका कारण व्यवसायी धरासायी भएको उनको भनाइ छ । चित्रकारले भने, “४० प्रतिशत उद्योग अहिले पनि बन्द छन् ।

इँटा उद्योग आत्मनिर्भर भए पनि मजदुर भने भारतीयमा निर्भर हुनुपर्ने बाध्यता छ । गत वर्षहरुको तथ्याङ्कलाई हेर्दा ६६ प्रतिशत मजदुर भारतीय हुने गरेका छन् । भारतीय मजदुर आउन चाहेका छैन भने ल्याउने अवस्था पनि कठिन भएको उनी बताउछन् । इँटा उत्पादन गरेर पनि थन्क्याएर राख्नुपर्ने अर्को बाध्यता रहेको चित्रकार बताउछन् ।

महासङ्घका प्रथम उपाध्यक्ष नारायण सापकोटा बजारमा इँटाको माग नै कम हुँदा समस्या आएको बताउछन् । मौसममा भर पर्नुपर्ने भएकाले यो व्यवसाय जोखिमपूर्ण भएको उनले बताए ।

नेपालमा वार्षिक तीन अर्ब वटा इँटा उत्पादन हुने सङ्घको तथ्याङ्क छ । देशभरमा एक हजार ८०० उद्योग रहेका छन् । सापकोटाको भनाइमा नयाँ ऋणीले सस्तो ब्याजमा ऋण पाए पनि पुरानाले महँगो तिरिरहनु पर्दा नोक्सान बढ्दो छ । उद्योग नचले पनि जग्गा भाडा र कर्मचारी पाल्नुपर्ने बाध्यता उद्योगसँग रहेको छ । उद्योग सञ्चालन गर्न रु दुई करोडदेखि १५ करोडसम्म लगानी गर्ने गरेको व्यवसायीको भनाइ छ । स्वदेशमा उत्पादन हुने इटाले देशको ठूलो धनराशी विदेशिनबाट बचेको भन्दै उनले सरकारी सहयोग भएमा निर्यातसमेत गर्न सकिने बताए ।
विगतका वर्षमा भारतीय सीमा क्षेत्रमा नेपालबाट इँटा जाने गरेको उहाँले स्मरण गराए । नेपाली इँटा उच्च गुणस्तरको हुने गर्दछ । पछिल्ला वर्षमा इँटाको विकल्पमा विभिन्न उत्पादन बजारमा आउन थालेपछि निर्माण क्षेत्रमा यसको प्रयोगसमेत घट्दै गएको हो । महासङ्घले प्रदूषण र लागत घटाएर इँटा उत्पादनका लागि पहल गरिरहेको छ । नेपालका ३३ जिल्लाका व्यवसायी सङ्गठित छन् ।

विदेशिनेको संख्या उच्च
विदेशिने युवालाई स्वदेशमा नै रोजगारी दिने सरकारको योजना रहेपनि देशभित्रका उद्योगहरु क्रमश बन्द हुँदा विदेशिनेको संख्या पनि बढ्दै गएको छ । वैदेशिक रोजगार विभागका अनुसार चालू आवको पहिलो ६ महिनामा रोजगारीका लागि विदेशिने नेपालीको १ लाख ६८ हजार ७ सय ८१ जना रहेको छ । गतवर्षको सोही अवधिको तुलनामा यो संख्या १ लाख ७४ हजारभन्दा बढी रहेको थियो तर कोरोना कहरका विच विदेशिनुका बाद्यतालाई हेर्ने हो भने प्रतिशतमा विदेशिनेको संख्या बढी हो । विभागले सार्वजनिक गरेको तथ्यांकअनुसार यस अवधिमा व्यक्तिगततर्फ श्रम स्वीकृति लिनेको संख्या पनि निरन्तर घटेको देखाएको छ । चालू आवको मंसिरमा २४ हजार ४ सय ९ जनाले व्यक्तिगत श्रम स्वीकृति लिई वैदेशिक रोजगारीमा गएकोमा पुसमा २२ हजार ४ सय ४९ पुगेको हो । कात्तिक महिनामा सो संख्या ३१ हजारभन्दा बढी रहेको थियो ।

वैदेशिक रोजगार विभागका अनुसार चालू आर्थिक वर्षको पुसमा संस्थागत रूपमा श्रम अन्तिम स्वीकृति लिई २७ हजार ९ सय २७ जना वैदेशिक रोजगारीका क्रममा विदेशिएका छन् । अघिलले महिनामा यो संख्या २७ हजार ९ सय ६५ रहेको थियो । चालू आवमा रोजगारीको क्रममा विदेशिनेमध्ये १ लाख ५८ हजार ३ सय ३३ जना पुरुष रहेका छन् भने ९ हजार ८ सय ५७ जना महिला छन्। पुसमा विदेशिने महिला कामदारको संख्या १ हजार ४ सय ६४ रहेको छ, जुन मंसिरको तुलनामा ५८ जनाले कम हो ।

‘गर या मर’ को स्थितिमा युवा
बेरोजगारीले एउटा जल्दोबल्दो युवालाई ‘गर या मर’ को स्थितिमा र्पुयाएपछि के गर्नु ? यही अवस्थाले अहिले विदेशिने नेपालीलाई ‘जस्तो काम भएपनि गर्छु’ भन्ने बनाउँदै लगेको छ । समग्र संख्यमा गत आर्थिक वर्षकोभन्दा चालु आर्थिक वर्षमा विदेशिने युवाको संख्या उच्च दरमा बढेको छ । चालु आर्थिक वर्षको पहिलो ५ महिनामा विदेशिने युवाको संख्या गतवर्षको भन्दा ३२ प्रतिशतले बढेको छ ।

कति बाहिरिए ?
गत आर्थिक वर्षको मंसिर महिनासम्म १ लाख ७४ हजार ९ सय २६ जना विदेशिएका थिए । तर, यो वर्ष बढेर २ लाख ५९ हजार ६ सय पुगेको छ । यसवर्ष कामका लागि विदेशिनेको संख्या गतवर्ष भन्दा ८४ हजार ६ सय ७४ बढी देखिएको छ ।

मंसिरमा विदेशिने धेरै
यो वर्षको मंसिर महिनामा सबैभन्दा धेरै ६५ हजार ८ सय ९१ जना बाहिरिएका छन् । गतवर्षको मंसिरमा ३८ हजार ३ सय ५० जना मात्रै बाहिरिएका थिए । यस अघि कात्तिकमा ५८ हजार १ सय ८२, असोजमा ४२ हजार २ सय ८, भदौमा ४९ हजार २ सय १२, साउनमा ५१ हजार १ सय ७ जना युवा काम खोज्दै बाहिरिएका थिए ।

सम्बन्धित समाचार

पैसाकै कारण ललितपुरबाट पक्राउ परे ३२ वर्षीय हिरालाल

उच्च अदालत पाटनबाट बैंकिङ कसुर मुद्दामा २५ लाख जरिवाना तोकिएका हिरालाल श्रेष्ठलाई शुक्रबार प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । उच्च अदालत पाटनले २०७८ असार २९ गते श्रेष्ठलाई बैंकिङ कसुर तथा सजाय ऐन २०६४ बमोजिम १० दिन...

अलैंची पाकेपछि लमजुङका किसानलाई छोडाउन र सुकाउनको चटारो, अलैंची खेलिबाटै १८ करोड २० लाख गरे आम्दानी

एजेन्सी-चर्चित बलिउड अभिनेत्री दिशा पटानीलाई दिल्लीमा एक फ्यानले लगातार पिछा गरेर हैरान बनाएपछि अंगरक्षक राख्ने निर्णय गरेकी छिन् । विज्ञापन सुटिङका लागि दिल्ली पुगेकी उनलाई एक अपरिचित व्यक्ति पछि पछि लागेर हैरान बनाएपछि दिशाले यस्तो...

अभिनेत्री दिशासँग भेट्न नदिएको भन्दै होटलका कर्मचारीसँग झगडा गरे यि युवक

एजेन्सी-चर्चित बलिउड अभिनेत्री दिशा पटानीलाई दिल्लीमा एक फ्यानले लगातार पिछा गरेर हैरान बनाएपछि अंगरक्षक राख्ने निर्णय गरेकी छिन् । विज्ञापन सुटिङका लागि दिल्ली पुगेकी उनलाई एक अपरिचित व्यक्ति पछि पछि लागेर हैरान बनाएपछि दिशाले यस्तो...

दमकमा ९३ वटा लियो क्लबहरु एकैसाथ

दमक, ३१ लायन्स क्लब इन्टरनेशल अन्र्तगत रहेको लियो डिष्ट्रिक काउन्सिल ३२५ ए वान को १० औं पदस्थापन तथा डिष्ट्रिक काउन्सिल मिटिङ दमकमा गर्ने तयारी तिब्र रुपमा अगाडी बढीरहको छ । यस कार्यक्रम सञ्चालनको जिम्मा लिएका...

हाम्रो बारेमा

समाजलाई समृद्ध बनाउने, हाम्रो प्रयास भन्ने नारालाई आत्मसात गर्दै २०७२ असार ६ गते जिल्ला प्रशासन कार्यालय झापाको दर्ता नं १३५ मा समदर्शी सन्चार मासिक पत्रीका दर्ता गरि सुरुवात भएको हाम्रो यात्रालाइ आज अनलाइन संस्करण सम्म आइ पुगेको छ। आगामी दिनहरुमा यहि समदर्शी सन्चार मासिककै प्रस्तुतिमा समदर्शी टि. भि युटुव च्यानल संचालन गरि शिक्षा, स्वास्थ्य , कृषि , आर्थिक, संस्कृति र मनोरञ्जनका सामग्रीहरु प्रकाशन /प्रशारण गर्दै उदेश्य प्राप्तिका लागि हामी निरन्तर लागि रहने प्रण गर्दछौं।